Thông tin

Tài nguyên dạy học

Thống kê

  • truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Điều tra ý kiến

    Bạn thấy trang này như thế nào?
    Đẹp
    Đơn điệu
    Bình thường
    Ý kiến khác

    Ảnh ngẫu nhiên

    Bai_lam_so_3.flv Bai_thi_so_2.flv Bai_lam_so_1.flv Earth_hour_is_not_turn_off_lights_and_burn_candles.jpg Loan_dem_giang_sinh_2012.swf Giac_mo_trua8.swf Trian1.swf Tim_ve_dai_duong.swf Hatinhminhthuong.swf Kiniemmaitruong.swf Hmtuht.swf CRVIETNAM.swf QuehuongtoiB.swf VMai_chucmung831.swf 1329139651_17.jpg H_n_year_ht.swf Khuc_nhac_giang_sinh1.swf Bai_ca_nguoi_giao_vien_nhan_dan.swf Clock_hoacucvang_thang111.swf MAIP1.swf

    Thành viên trực tuyến

    99 khách và 1 thành viên
  • Nguyễn Thái Minh Luân
  • Chào mừng quý vị đến với Chào mừng bạn đến với website của Đoàn Thị Hồng Điệp.

    Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tư liệu của Thư viện về máy tính của mình.
    Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay ô bên phải.
    Gốc > Văn hóa - Nghệ thuật >

    Việt Nam thời kỳ dựng nước

    Các đỉnh cao văn hóa Đông Sơn, Sa Huỳnh, Óc Eo chính là cơ sở để hình thành những nhà nước cổ đại đầu tiên trên đất Việt Nam mà sử sách cổ có ghi: Văn Lang - Âu Lạc ở miền Bắc, Lâm Ấp - Chăm Pa ở miền Trung và Phù Nam - B Nâm ở miền Nam. Tất nhiên không thể quan niệm đây là những nhà nước kiểu trung ương tập quyền như nhà nước quân chủ thời phong kiến mà mới ở dạng nhà nước sơ khai của các thủ lĩnh. Vẫn đề này hiện vẫn đang tiếp tục nghiên cứu.

    Bản đồ các trung tâm thời đại Kim khí ở Việt Nam

    1. Các trung tâm kim khí ở Việt Nam

    1.1. Tiền Đông Sơn

    Ở miền Bắc, giai đoạn Tiền Đông Sơn được xác lập bởi ba nền văn hóa chính:

    Di chỉ khảo cổ học Phùng Nguyên (Kinh Kê – Lâm Thao – Phú Thọ)

    Di tích mộ táng Xóm Rền

    1.1.1. Văn hóa Phùng Nguyên

     

    Phân bố chủ yếu ở lưu vực các con sông ở miền Bắc Việt Nam, từ vùng trung du miền núi đến vùng đồng bằng châu thổ sông Hồng. Về cơ bản văn hoá Phùng Nguyên bao gốm các loại hình: Cư trú; di chỉ-xưởng; di chỉ-mộ táng…. Niên đại 4.000 - 3.500 năm cách ngày nay, sơ kì thời đại đồng thau, chưa có công cụ bằng đồng.

    Rìu đá tứ giác ở di tích Xóm Rền

    Qua đá Lũng Hòa.

    Mũi khoan đá Tràng Kênh, Bãi Tự.

    Đồ trang sức bằng đá di chỉ Xóm Rền.

    Một số loại nha chương đá di chỉ Xóm Rền và Phùng Nguyên

      Một số loại hình đồ gốm văn hóa Phùng Nguyên

    * Nhóm di tích Gò Mả Đống – Gò Con Lợn

    Cùng phân bố trên không gian của Văn hoá Phùng Nguyên, nhưng khác Văn hoá Phùng Nguyên, được gọi là nhóm di tích Gò Con Lợn - Mả Đống.

    Hiện vật di chỉ Gò Mả Đống - Gò Con Lợn

    1.1.2. Văn hóa Đồng Đậu

     

    Phân bố cơ bản trùng hợp với địa bàn cư trú của văn hoá Phùng Nguyên, mở rộng về phía trung và hạ châu thổ. Niên đại 3.500 - 3000 năm cách ngày nay, trung kỳ thời đại đồng thau. Đây là giai đoạn phát triển kế tiếp và cao hơn giai đoạn Phùng Nguyên.

    Toàn cảnh di chỉ khảo cổ học Đồng Đậu (Minh Tân – Yên Lạc – Vĩnh Phúc)

    Cảnh khai quật di chỉ Đồng Đậu

     

    Di tích mộ táng

    Ảnh 70: Rìu đá

    Mảnh trang sức đá

     

    Một số mảnh gốm có trang trí hoa văn

      Bi gốm dùng trong việc nung gốm

     

    Tượng lợn bằng đất nung

    Tượng độngvật khác bằng đất nung

    1.1.3. Văn hóa Gò Mun

     

    Phân bố chủ yếu ở vùng chuyển tiếp từ trung du xuống châu thổ sông Hồng, ven bờ trái, phải của sông Hồng và ven các nhánh của con sông này như sông Đáy, sông Đuống. Niên đại 3.000 - 2.500 năm cách ngày nay.

    Toàn cảnh di chỉ khảo cổ học Gò Mun

     

    Cảnh khai quật di chỉ Dương Xá 2008 (Văn hóa Gò Mun)

    Rìu đá

    Khuôn đúc rìu bằng đá

    Điểm đặc sắc của gốm Gò Mun là phát triển lối trang trí hoa văn bên trong miệng hiện vật đã có từ giai đoạn Đồng Đậu.

    Miệng gốm trang trí hoa văn in cuống rạ

     

    Trang sức hình đầu trâu ở di tích Đình Tràng

    Mảnh đồ trang sức trong di tích Dương Xá

    Điều đáng chú ý là nghề đúc đồng và việc sử dụng đồ đồng đã đóng vai trò rất quan trọng trong văn hoá này.

     

    Mũi tên đồng

     

    Giáo và mũi lao đồng ở di tích Dương Xá 

    1.2. Tiền Sa Huỳnh

     

    Cùng với nền văn hóa Tiền Đông Sơn ở miền Bắc, ở miền Trung cũng xuất hiện giai đoạn tạo tiền đề cho sự ra đời của văn hóa Sa Huỳnh. Đó là giai đoạn Tiền Sa Huỳnh. Còn được gọi là giai đoạn hay văn hóa Long Thạnh - Sơ kỳ thời đại đồng thau và giai đoạn hay văn hóa Bình Châu - Hậu kỳ thời đại đồng thau.

    Cảnh quan di tích Bình Châu II

    Cảnh khai quật di tích Bình Châu II

    Cụm gốm di tích Bình Châu II

     

    Rìu đá ở di tích Bình Châu II

    Bàn mài rãnh di tích Bình Châu II

    Bình gốm Long Thạnh

     

    Nồi gốm

    Bát bồng

     

    Muôi rót đồng

    Rìu đồng

    Hạt chuỗi

    1.3. Các di tích ở Đông Nam bộ

     

    Cũng như giai đoạn Tiền Sa Huỳnh ở miền Trung, ở miền Nam, tiền đề cho sự ra đời của văn hóa Óc Eo chính là các di tích thời đại kim khí ở Đông Nam bộ như Cầu Sắt, Bến Đò, Cù Lao Rùa...

    Cảnh khai quật Bến Đò

     

    Rìu đá có vai ở di tích Bến Đò

     

     

    Hiện vật đá văn hóa Dốc Chùa

      Cốc bằng đất nung ở di tích Giồng Nổi

    Nắp gốm ở di tích Giồng Cá Vồ

    Bát bồng bằng gốm ở di tích Giồng Cá Vồ

    Cà ràng minh khí ở di tích Giồng Cá V

     

    Qua Bầu Hòe

     

    Tượng tê tê (chút) Long Giao

    Khuyên tai hai đầu thú bằng đá ngọc

    2.2. Các quốc gia cổ đại

     

    2.2.1. Văn hóa Đông Sơn: Nhà nước Văn Lang – Âu Lạc

     

    Với sự chuẩn bị ở giai đoạn trước (Tiền Đông Sơn), văn hóa Đông Sơn ra đời. Cùng với đó là nhà nước Văn Lang – Âu Lạc cũng ra đời ngay sau đó.

     

    Phân bố: vùng Bắc bộ và Bắc Trung bộ ngày nay, chủ yếu sống tập trung trong các đồng bằng thuộc lưu vực sông Hồng, sông Mã, sông Cả.

    Toàn cảnh di tích Làng Cả (Phú Thọ)

    Luyện kim, đúc đồng phát triển đến đỉnh cao. Ngoài trống đồng ra có thể kể đến một số di vật đồng nổi tiếng khác như thap đồng, thố đồng, nồi đồng, lưỡi cày đồng.

    Thạp đồng

    Thố đồng

     

    Bình đồng

     

    Muôi đồng

    Bát đồng

    Đục đồng

    Bát đồng có chân

    Lưỡi cày đồng

    Ngoài ra còn có các công cụ bằng sắt.

    Rìu sắt

    Quốc sắt Quỳ Chử

    - Kinh tế phát triển, của cải xã hội dồi dào, chế độ tư hữu tài sản ra đời và ngày càng phát triển, phân hóa giàu - nghèo.

     

    - Sự phân công lao động xã hội diễn ra nhanh chóng, hình thành các tầng lớp xã hội khác nhau: quý tộc; nô tì; tầng lớp dân tự do.

     

    => Như vậy, những tiền đề đầu tiên cho sự hình thành quốc gia và nhà nước thời Hùng Vương vào giai đoạn cuối Đông Sơn đã xuất hiện.

     

    * Cuộc kháng chiến chống xâm lược Tần    

     

    - Năm 218 tr.CN, Tần Thủy Hoàng sai hiệu úy Đồ Thư chỉ huy 50 vạn quân chia làm 5 đạo tiến xuống phía nam.

     

    - Người Tây Âu và Lạc Việt đã chiến đấu rất ngoan cường, anh dũng, làm thất bại âm mưu xâm lược và đô hộ của đế chế Tần.

     

    - Năm 208, tình hình đế chế Tần gặp nhiều khó khăn, quân Tần phải rút khỏi nước ta.

     

    * Sự ra đời nhà nước Âu Lạc

     

    Đền thờ An Dương Vương (Cổ Loa – Đông Anh – Hà Nội)

    - Nước Âu Lạc là bước kế tục và phát triển cao hơn của nước Văn Lang trên một phạm vi rộng lớn hơn. Tồn tại khoảng từ năm 208 đến năm 179 tr.CN. Tổ chức bộ máy nhà nước thì chưa có gì khác, nhưng tiếp tục phát triển về các mặt trên cơ sở kế thừa những thành tựu đạt được thời Văn Lang, nhất là lĩnh vực quân sự.

    Rìu đồng lưỡi xéo

    Rìu đồng lưỡi xòe cân

    Rìu đồng hình múi hài

    Rìu đồng chữ nhật

     

    Giáo đồng

    Mũi lao đồng

    Tấm che ngực

    Qua đồng

     

    Dao găm cán hình người

    Dao găm cán hình chữ T

    Kiếm ngắn

    + Kỹ thuật canh tác nông nghiệp: Chăn nuôi, săn bắn; đánh cá phát triển cung cấp thêm nguồn thức ăn có nhiều chất đạm.

     

    + Kỹ thuật chế tác đồng đạt đến đỉnh cao.

    Hạt gạo cháy

    Chì lưới

    Ảnh 132: Giũa đồng

    Vòng tay thủy tinh

    Hạt chuỗi mã não

    Hạt cườm vàng

    Cột gỗ làm nhà trong văn hóa Đông Sơn

    Nồi gốm

    Bát gốm

    Bình vò gốm

     

    Quả cân đồng

     

    Vòng tay đồng

    Khóa thắt lưng bằng đồng

    + Tín ngưỡng thờ cúng tổ tiên, sùng bái anh hùng

    Mộ quan tài gốm Làng Vạc

    Mộ thuyền văn hóa Đông Sơn

      Tượng người bằng đồng cõng nhau thổi kèn

    Trống đồng minh khí

    + Lễ hội phổ biến và thịnh hành. Nghệ thuật âm nhạc phát triển. Nhạc cụ có nhiều loại, tiêu biểu là trống đồng.

    Trống đồng

    Chuông đồng

    * Cuộc xâm lược của nhà Triệu

     

    - Quân Triệu nhiều lần xâm lược Âu Lạc, nhưng nhờ có cung tên lợi hại, có thành Cổ Loa kiên cố, dưới sự lãnh đạo của An Dương Vương và các tướng lĩnh, nhân dân đoàn kết ủng hộ nên đã đánh bại quân xâm lược.

    Khuôn đúc mũi tên Cổ Loa

    Mũi tên đồng

    Lẫy nỏ

    - Triệu Đà xảo quyệt, dùng mưu kế, năm 179 tr.CN, Âu lạc bị rơi vào ách đô hộ của nhà Triệu, mở đầu thời kỳ đen tối, uất hận, đầy đau thương trong lịch sử nước ta - thời Bắc thuộc và chống Bắc thuộc.

     

    2.2.2. Văn hóa Sa Huỳnh: Nhà nước Lâm Ấp

     

    Văn hóa Sa Huỳnh được hình thành trên nền tảng trước đó là văn hóa Tiền Sa Huỳnh. Các di tích của nền văn hóa này phân bố chủ yếu vẫn là khu vực miền Trung nước ta.

    Cảnh quan di tích Gò Mả Vôi (Duy Xuyên – Quang Nam)

    Cảnh khai quật Lai Nghi

    Cảnh khai quật Gò Mả Vôi

     

    Rìu đá ở Gò Mả Vôi

    - Nghề gốm rất phát trin.

    Bình và nồi gốm Bãi Cọi

    Bát bồng

    Nắp chum gốm

    Bình gốm Lai Nghi

    Đèn Sa Huỳnh ở Lai Nghi

    Ấm Kendi

    - Nghề luyện kim cũng khá phát triển, nhất là đồ sắt.

    Giáo sắt Gò Mả Vôi

    Công cụ sắt Gò Mả Vôi

    Di vật sắt khác

    - Bên cạnh đó còn có sự xuất hiện của những công cụ đồng

    Dao găm đồng

    Rìu đồng

    Mũi giáo đồng

    Gương đồng Gò Mả Vôi

    - Biết nấu thuỷ tinh để làm đồ trang sức với nhiều kiểu loại, đắc sắc nhất là khuyên tai hai đầu thú, khuyên tai 3 mấu.

    Đồ trang sức bằng các loại đá ngọc ở Lai Nghi

    Khuyên tai ba mấu bằng đá

    Khuyên tai hai đầu thú

     

    - Trên cơ tầng đó đã dẫn đến sự hình thành vương quốc Lâm Ấp.         

    Mộ quan tài gốm Bãi Cọi

    Chum Sa Huỳnh

    Văn hóa Sa Huỳnh và sự ra đời của nhà nước Lâm Ấp cũng còn nhiều vấn đề phải bàn đến, song có một thực tế là nhà nước Lâm Ấp ra đời trên nền tảng của văn hóa Sa Huỳnh. Những đặc điểm di vật, kiến trúc, đặc điểm văn hóa và cả về mặt thời gian cũng tương đối trùng hợp.

     

    2.2.3. Văn hóa Đồng Nai – Óc Eo: Nhà nước Phù Nam

     

    Phân bố chủ yếu ở miền Nam nước ta (Vùng đất đỏ  Đông Nam bộ và sông nước Tây Nam bộ).

    Vùng đất đỏ Đông Nam bộ

    Vùng đồng bằng châu thổ miền Tây

    - Đồ đá vẫn có một vai trò quan trọng.

    Chày đá

    Bàn mài

    Khuôn đúc

    Bàn nghiền đá

     

    Rìu đá không vai

    Rìu đá có vai

    Bên cạnh đó còn có những di vật nghệ thuật bằng đá nổi tiếng:

    Linga bằng đá

    Bánh xe luân hồi bằng đá

    Tượng lợn

    - Xuất hiện nhiều đồ gốm có kích thước lớn.

    Bình gốm

    Nồi gốm

    Bát gốm

     

    Cốc gốm

    Ấm Kendi

    Chai gốm

    - Đồ đồng rất phát triển, phong phú về số lượng và loại hình: rìu, giáo, lao, vòng trang sức, tượng động vật...

    Cốc đồng

    Tượng đồng Ganesa

    Vòng đồng

    Cùng với đồng là một số di vật bằng sắt.

    Thuổng sắt

    Bộ công cụ sắt Giồng Cá Vồ

     - Nhiều di tích rất phong phú, đa dạng các loại hình hiện vật sắt, đồ trang sức thuỷ tinh và kim loại quý như bạc, vàng...

    Hạt chuỗi mã não

    Hạt chuỗi thủy tinh

    Tượng rùa mã não

    Hạt cườm vàng

    - Phương thức kinh tế chủ đạo là nền nông nghiệp dùng cuốc của cư dân nông nghiệp, trồng trọt, đánh bắt cá.

    Chì lưới thể hiện nghề cá của cư dân

    Chân chạc

    - Cảm nhận nghệ thuật của cư dân nơi đây có nhiều nét độc đáo, đàn đá được coi là loại nhạc cụ đặc trưng cho nghệ thuật âm nhạc khu vực này.

    Tượng Phật gỗ

    - Trên cơ tầng đó cũng như nhiều nguồn hợp khác đã dẫn đến sự hình thành vương quốc Phù Nam mà dấu tích rõ rết nhất là những vết tích kiến trúc.

    BTL


    Nhắn tin cho tác giả
    Đoàn Thị Hồng Điệp @ 05:33 19/11/2010
    Số lượt xem: 2084
    Số lượt thích: 0 người
     
    Gửi ý kiến